نحوه محاسبه و پرداخت مالیات اصناف و مشاغل

نحوه محاسبه و پرداخت مالیات اصناف و مشاغل


مالیات یکی از مهم‌ترین منابع درآمدی دولت‌ها است که نحوه پرداخت و مبلغ آن معمولا هرساله توسط دولت تعیین می‌شود. در بحث مالیات، انواع مختلفی از مالیات وجود دارد که به ‌دو دسته کلی قانون مالیات های مستقیم و غیرمستقیم تفکیک می‌شود. مالیات مستقیم، مالیاتی است که هر فرد با توجه به مولفه‌هایی باید پرداخت کند. این نوع مالیات به دو دسته مالیات بر درآمد و مالیات بر دارایی تقسیم می‌شود. در واقع مالیات اصناف و مشاغل از دسته مالیات‌های مستقیم است. مالیات مستقیم قوانین مربوط به خود را دارد و محاسبه و معافیت و … از جمله قوانین مالیات مستقیم هستند.

در کنار مالیات مستقیم، نوع غیرمستقیم نیز وجود دارد که همان مالیات بر ارزش افزوده، مالیات گمرکی و … است که روی تمامی کالاهای مصرفی یا وارداتی محاسبه و سپس قیمت نهایی کالا اعلام می‌شود. از آن‌جایی که نوع دوم مالیات توسط دولت اعلام می‌شود، ما در این مقاله از سری مقالات آموزش مالیات مالیات مستقیم و به‌طور خاص، روش‌های محاسبه و پرداخت مالیات اصناف (مالیات بر درآمد و دارایی) را بررسی می‌کنیم تا بتوانید به‌درستی اظهارنامه مالیاتی تهیه کنید و از معافیت‌های مالیاتی مختلف نیز استفاده کنید. با ما همراه باشید.

پرداخت مالیات اصناف و مشاغل

اصناف و مشاغل جزو دسته‌هایی هستند که باید مالیات مستقیم از نوع مالیات بر درآمد پرداخت کنند. مالیات بر درآمد همانطور که از اسم آن مشخص است، با توجه به میزان درآمد اصناف، بنگاه‌ها و افراد شاغل تعیین می‌شود. به‌عبارتی هر فرد یا صنفی که به‌نوعی کسب درآمد می‌کند، باید درصدی از آن را به‌عنوان مالیات پرداخت کند. درآمد افراد و مشاغل تا سقف مشخصی معاف از مالیات است و بعد از آن، درصد مالیات به‌صورت صعودی افزایش پیدا می‌کند. البته با وجود مالیات غیرمستقیم (مالیات بر ارزش افزوده) همه افراد مشمول ۹ درصد پرداخت مالیات هستند که با افزودن مالیات مستقیم به این مقدار، اصناف و مشاغل تا سقف ۳۵ درصد مالیات پرداخت می‌کنند.

البته در این میان اصناف و مشاغلی هستند که بنا بر نوع فعالیت یا مقدار درآمد از پرداخت مالیات اصناف و مشاغل معاف می‌شوند. کمترین مالیات اصناف متعلق به اصناف فرهنگی است و اصنافی که در مناطق کمتر توسعه‌یافته شروع بکار می‌کنند نیز می‌توانند از برخی معافیت‌های مالیاتی یا مالیات نرخ صفر استفاده کنند.

برای پرداخت مالیات اصناف و مشاغل، باید ابتدا اظهارنامه مالیاتی ارائه دهید و سپس با توجه به میزان درآمد و هزینه‌های شما، مبلغی به‌عنوان مبلغ مالیات تعیین می‌شود که باید در زمان مقرر آن را پرداخت کنید.

مشمولان مالیات بر اصناف

مشمولان مالیات بر اصناف با توجه به نوع فعالیت واحد صنفی و میزان درآمد به سه‌دسته تقسیم می‌شوند:

  • گروه اول: مودیان مالیاتی که آخرین درآمد آن‌ها یا درآمد ابرازی در اظهارنامه ۲ سال آخر آن‌ها بیش از 5.5 میلیارد تومان (۵۵ میلیارد ریال) باشد. مانند صاحبان هتل‌ها، صاحبان کارخانه‌ها، صاحبان بیمارستان‌ها، فروشگاه‌های زنجیره‌ای و …
  • گروه دوم: مودیان مالیاتی که آخرین درآمد یا درآمد ابرازی در اظهارنامه ۲ سال آخر آن‌ها بین 1.8 میلیارد و 5.5 میلیارد تومان (۱۸ میلیارد تا ۵۵ میلیارد ریال) باشد.
  • گروه سوم: کسب‌وکارهای کوچک که خدمات مختلف ارائه می‌دهند و درآمد آن‌ها در راستای خدماتی است که ارائه می‌دهند. در واقع هر کسب‌وکاری که در گروه اول و دوم نباشد در دسته سوم قرار می‌گیرد.

تمامی کسب‌وکارهایی که به‌تازگی شروع به کار کرده‌اند باید طی مدت حداکثر ۴ ماه از فعالیت، نوع فعالیت و صنف خود را به سازمان امور مالیاتی اعلام کنند. این کار علاوه بر اینکه از جریمه‌های مالیاتی پیش‌گیری می‌کند، ممکن است شرایطی را فراهم کند تا اصناف از معافیت‌های مالیاتی استفاده کنند.

نحوه محاسبه مالیات اصناف

اصناف معاف از مالیات

برخی از اصناف با توجه به نوع فعالیت معاف از مالیات هستند. تعدادی از این اصناف عبارت‌اند از:

  • مراکز و مؤسسات خیریه
  • گروه‌های فرهنگی و هنری
  • اصناف فعال در مناطق کمتر توسعه‌یافته

نحوه محاسبه مالیات اصناف

مبلغ مالیات اصناف با توجه به نوع صنف و درآمد مشخص می‌شود. در سال ۹۹ مبلغ معافیت مالیات بر درآمد برابر با ۳۶ میلیون تومان، و در سال ۱۴۰۰ برابر با ۴۸ میلیون تومان درآمد سالیانه بود. این مبالغ به این معنی است که افرادی که به‌طور سالیانه تا این مبالغ درآمد داشته باشند، معاف از پرداخت مالیات هستند و هرچه این مقدار افزایش پیدا کند، درصد مالیات افزایش پیدا می‌کند. سقف مبلغ معافیت مالیات بر درآمد در سال ۱۴۰۱ برابر با حداقل حقوق مصوب وزارت کار یعنی ۵ میلیون و ۶۰۰ هزار تومان درآمد ماهیانه (۶۰ میلیون تومان سالیانه) است.

مبلغ معافیت مالیاتی در مورد اصناف کمی متفاوت است و مالیات اصناف ۹۹ و مالیات اصناف ۱۴۰۰ تا ۳۰ برابر مبلغ معافیت مالیات بر درآمد (به ترتیب ۱ میلیارد و ۸۰ میلیون تومان و ۱ میلیارد و ۴۴۰ میلیون تومان) می‌تواند معاف از مالیات باشد. در واقع اگر به‌عنوان یک صنف یا کسب‌وکار، مجموع درآمد حاصل از فروش محصول یا خدمات شما برابر با مبالغ بالا باشد، می‌توانید از معافیت مالیاتی استفاده کنید. البته با توجه به شرایط کرونا و سختی‌هایی که کسب‌وکارها در این دوران تجربه کردند، تبصره‌ای تحت عنوان تبصره ۱۰۰ به قانون مالیاتی اضافه شد که طبق این تبصره، سقف معافیت مالیاتی برای مشاغل، از ۳۰ برابر به ۴۵ برابر مبلغ معافیت بر درآمد افزایش پیدا می‌کند. در ادامه این تبصره را نیز توضیح می‌دهیم.

مراحل پرداخت مالیات اصناف

برای پرداخت مالیات بر درآمد، باید ابتدا مقدار درآمد و هزینه یک واحد صنفی مشخص شود. این فرایند در زمان تکمیل اظهارنامه مالیاتی انجام می‌شود. پس مرحله‌ی اول برای پرداخت مالیات، ارائه اظهارنامه مالیاتی است.

پس از ارائه اظهارنامه، مسئولین سازمان امور مالیاتی مقدار مالیاتی که به صنف و بنگاه تجاری تعلق می‌گیرد را محاسبه می‌کنند و به صنف اعلام می‌شود. اگر این مبلغ متناسب با درآمد شما باشد باید آن را در زمان مشخص‌شده پرداخت کنید. اما اگر حس کردید این مقدار بیشتر از مقدار متناسب با درآمد شما است، می‌توانید به این مبلغ اعتراض کنید تا فرایند تعیین مقدار مالیات مجددا بررسی شود.

اگر مبلغ درآمد شما، تناسب هزینه و کارکرد و … در چندین سال متوالی رعایت شده باشد، ممکن است بتوانید از تبصره ۱۰۰ یا مالیات مقطوع استفاده کنید.

در نهایت مبلغ مالیات نهایی می‌شود و باید این مبلغ را پرداخت کنید. پرداخت به‌موقع مالیات مزیت‌های مختلفی دارد از جمله معافیت مالیاتی در سال‌های بعد، تخفیف و جوایز مالیاتی و …

تهیه اظهارنامه مالیات اصناف

برای تهیه اظهارنامه مالیاتی باید به نکاتی توجه کنید تا کمترین مشکل در فرایند محاسبه مالیات اصناف ایجاد شود:

  • ذکر دقیق تمام هزینه‌ها و درآمدها
  • ذکر مبلغ مالیات و درآمد سال قبل
  • ارائه تمام فاکتورها حتی برای کم‌ترین هزینه‌ها
  • محاسبه استهلاک مالیاتی در اظهارنامه
  • ارائه به‌موقع اظهارنامه
  • کمک گرفتن از متخصصان مالی و حسابداری
  • استفاده از نرم‌افزارهای حسابداری برای حفظ ریزهزینه‌ها

بهره‌مندان از تبصره ماده ۱۰۰

با توجه به تورم کشور در سال‌های اخیر، دولت تمهیداتی را برای تسهیل پرداخت مالیات اصناف مختلف در نظر گرفته است. یکی از این قوانین، ماده 100 قانون مالیات است که بیان می‌کند اصناف و صاحبان کسب‌وکار که درآمد آن‌ها (مجموع فروش کالا و خدمات) در سال 1400 تا 30 برابر مبلغ معافیت مالیاتی موضوع ماده 84 ق.م.م (یعنی 30 برابر 480 میلیون ریال که معادل 14.400.000.000 ریال باشد) مشمول آن هستند. اگر اظهارنامه خود را به‌موقع و دقیق ارائه دهند می‌توانند از معافیت مالیاتی استفاده کنند.

این مودیان در صورتی که تا مهلت مقرر (31 خردا ماه)، فرم استفاده از تبصره ماده 100 را تکمیل و ارسال کنند، از انجام بعضی از تکالیف مالیاتی معاف می‌شوند. مثلا:

  • نگهداری اسناد و مدارک موضوع قانون مالیات‌های مستقیم اصلاحیه مصوب 1394
  • تکمیل و ارائه اظهارنامه مالیاتی
  • قطعی شدن مالیات تعیین شده سال 1400 برای این مودیان

مودیانی که مجموع فروش کالا و خدماتشان بیشتر از این مبلغ 14.400.000.000 باشد باید اظهارنامه را ارائه بدهند. در غیراینصورت مشمول جریمه خواهند شد.

اما گروه‌های شغلی مشمول استفاده از دستورالعمل ماده 100 ق.م.م باید به ترتیب زیر اقدام نمایند:

  • مراجعه به سایت https://ntr.tax.gov.ir/
  • تکمیل و ارسال فرم مربوطه به مالیات مقطوع در اظهارنامه عملکرد اشخاص حقیقی قبل از پایان خرداد ماه

مبلغ مالیات مقطوع مودیان مشمول تبصره ماده 100 بر اساس اطلاعات موجود در سازمان مالیاتی (اطلاعات موجود و دریافتی از پایگاه اطلاعاتی و وفروش ابرازی) تعیین می‌شود. اگر این مبلغ مورد تایید مودی قرار بگیرد، امکان استفاده از این دستورالعمل را دارد و در صورت عدم تایید، مودی مکلف به تسلیم اظهارنامه مالیاتی است.

آیا امکان پرداخت اقساطی وجود دارد؟

اگر صاحبان مشاغل امکان پرداخت مالیات مقطوع تبصره ماده 100 را به صورت یکجا تا پایان خرداد ماه 1401 نداشته باشد، می‌تواند به صورت حداکثر 4 قسط مساوی تقسیط نماید.

در سال گذشته فقط گروه‌های شغلی دوم و سوم مشمول استفاده از این دستورالعمل بودند اما امسال هر سه گروه می‌توانند از تبصره ماده 100 استفاده کنند. در سال گذشته اگر جزء مودیانی که سال اول فعالیت‌شان بود محسوب می‌شدید، مشمول استفاده از این دستورالعمل نبودید، اما امسال این شرط هم برداشته شده است.

توجه داشته باشید که طبق بخشنامه شماره 5087/270/د جمع تراکنش‌ها و حساب‌های بانکی مودیان در پرونده‌های مالیاتی لحاظ شده، بنابراین در استفاده از تبصره ماده 100 دقت کنید. میزان مالیات مقطوع پزشکان(مشمول حکم بند ح تبصره 6 قانون) معادل مالیات تعیین شده طبق این دستورالعمل یا مالیات مکسوره آن‌ها، هر کدام که بیشتر باشد تعیین می‌شود.

پرداخت مالیات بر درآمد مشاغل به چه کسانی الزامی است؟

آخرین مهلت ارسال اظهارنامه عملکرد 1400 و ثبت شکایات

پس از جلسه‌ای که وزیر امور اقتصادی و دارایی با رؤسای اتاق‌های اصناف سراسر کشور، انجمن اسلامی بازار تهران، رئیس کمیسیون اقتصادی مجلس و رئیس و اعضای فراکسیون اصناف مجلس شورای اسلامی داشت، اعلام شد که مهلت تسلیم اظهارنامه‌های مالیاتی فعالان اقتصادی از جمله همه مغازه‌‌ها و فروشگاه‌ها تا 15 تیر 1401 تمدید شد. در صورتی که هر گونه شکایت مالیاتی داشتید تا 15 تیر می‌توانید اعتراض خودتان را ثبت کنید.

نحوه ثبت اعتراضات و شکایات مالیاتی

در صورتی که به مبلغی که به عنوان مالیات از سمت سازمان امور مالیاتی برای شما اعلام می‌شود اعتراض داشتید باید با رجوع به سایت www.tax.gov.ir درخواست اعتراض خودتان را ثبت کنید و در مدت زمانی که توسط سازمان مالیاتی اعلام می‌شود به شکایت مالیاتی شما رسیدگی خواهد شد. برای اینکه مراحل ثبت شکایت و اعتراض مالیاتی را به طور کامل یاد بگیرید، بر روی لینک زیر کلیک کنید و فایل آموزشی ثبت شکایت مالیاتی اصناف را دانلود کنید:

محاسبه مالیات اصناف با نرم افزار حسابداری فروشگاهی دشت

با استفاده از نرم افزار فروشگاهی دشت همکاران سیستم، می‌توانید تمامی امور مالی خود را به راحتی مدیریت کنید. در دنیای پر از رقابت امروز، استفاده از یک نرم افزار حسابداری درست و دقیق می‌تواند فرآیندهای مالی و حسابداری را ما به بهترین شکل انجام داده و کمک حال کسب و کار باشد. دو دهه تجربه درخشان حضور در صنعت حسابداری و مالی کشور در کنار ارائه انواع نرم افزار حسابداری شرکتی، فروشگاهی و خدماتی سپیدارسیستم را به انتخاب اول کسب و کارها تبدیل کرده است. شماره 02181022000 پل ارتباطی شما با سپیدارسیستم است. کارشناسان فروش سپیدار مشتاق شنیدن صدای گرم شما و پاسخگویی به سؤالات شما در مورد انواع نرم افزارهای حسابداری هستند.


این صفحه را به اشتراک بگذارید


به این مطلب امتیاز دهید

برای امتیاز به این نوشته کلیک کنید!
[کل: 4 میانگین: 3.5]


4 دیدگاه برای ”نحوه محاسبه و پرداخت مالیات اصناف و مشاغل

  1. Mohsen

    سلام وقتتون بخیر
    برای کارتخوانی که ۲۰ ملیون کارت کشیده شده چقدر مالیات می آید

    1. سپیدار سیستم

      سلام. دوست گرامی در قسمت نحوه محاسبه مالیات اصناف برای شما توضیح داده شده است.

  2. حسین عبداله زاده

    باسلام باکمال تعجب و ناباوری باطلاع میرساند که مجموع پرداختی مالیات بردرامد فروشگاه خواربار فروشی واقع درشهرستان مرند برای سال 1399مبلغ 5.330.000ربال بوده و حال برای سال1400مبلغ غیرمنطقی وغیرعقلانی برابر 10میلیون تومان مالیات تعلق گرفته بخاطر اینکه صاحب مغازه درمدت 60سال تجارت با پاک دستی وصداقت ، اصول تجارت اسلامی را رعایت کرده واینگونه باید تاوان صداقت و درستی خود را پس بدهد. شما بعنوان یک رسانه آیا برای شنیدن درد این مردشریف وبزرگوار وباپشتوانه اعتماد مردمی میتوانید کمک کنید وصدایش به گوش مسئولین تصمیم گیر برسد . با سپاس از نوع دوستی تان

    1. سپیدار سیستم

      سلام دوست عزیز
      بابت شرایط به وجود آمده بسیار متاسفیم. همچنین متاسفیم که ما در این زمینه نمیتونیم به شما کمک کنیم.

دیدگاه خود را ثبت کنید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *