نرم افزار حسابداری
شرکت‌ تضامنی چیست؟ قوانین مرتبط با مالیات شرکت‌های تضامنی

شرکت‌ تضامنی چیست؟ قوانین مرتبط با مالیات شرکت‌های تضامنی


در ادامه‌ی سری مقالات معرفی انواع شرکت‌ها به شرکت تضامنی می‌رسیم. در این مقاله قصد داریم بگوییم که شرکت تضامنی چیست و مالیات شرکت‌های تضامنی به چه شکل است و آیا به آن معافیتی تعلق می‌گیرد یا خیر. در ابتدا به تعریف شرکت تضامنی می‌پردازیم.

شرکت تضامنی چیست؟

شرکت تضامنی شرکتی است که تحت اسم خاص و برای امور تجاری بین دو یا چند نفر با مسئولیت تضامنی هر یک از شرکاء تشکیل می‌شود. در صورتی که دارایی شرکت برای تسویه بدهی‌های شرکت کافی نباشد هر یک از شرکا مسئول پرداخت تمام بدهی‌های شرکت است. هر قراری غیر از این بین شرکا ترتیب داده شود منتفی است.

در اسم شرکت بایستی عبارت شرکت تضامنی و لااقل اسم یک نفر از شرکاء ذکر شود. در صورتی که اسم شرکت مشتمل بر اسامی تمام شرکاء نباشد بایستی بعد از اسم شریک یا شرکایی که ذکر شده عبارتی از قبیل و شرکاء یا و برادران قید شود. تمامی سرمایه شرکت چه نقدی و چه سهم الشرکه غیر نقدی بایستی تادیه و تسلیم شده باشد که سهم الشرکه غیر نقدی بایستی قبلا با رضایت تمام شرکاء تقویم شود. نقل و انتقال سهم در شرکت تضامنی بایستی با رضایت تمام شرکاء صورت پذیرد در غیر این صورت غیر قانونی است.

شرکت تضامنی چیست؟

مطابق ماده ۱۱۶ قانون تجارت؛ «شرکت تضامنی شرکتی است که در تحت اسم مخصوصی برای امور تجارتی بین دو یا چند نفر با مسئولیت تضامنی تشکیل می‌شود.» شرکت‌های تضامنی از آن جهت که شرکای آن‌ها در مقابل طلبکاران شرکت مسئولیت دارند، برای افرادی که با شرکت طرف هستند جالب توجه است زیرا ایشان این اطمینان را دارند که اگر دارایی شرکت کفاف طلبشان را نداد می‌توانند به شرکا مراجعه نمایند. در مقابل برای کسانی که می‌خواهند شرکت تشکیل دهند این ریسک را دارد که اموال شخصی خودشان ممکن است برای بدهی‌های شرکت در خطر بیفتد.

نکته: بدهی‌های شرکت تضامنی ابتدا بایستی از خود شرکت مطالبه شود و درصورت انحلال شرکت طلبکاران می‌توانند برای وصول مطالبات خود به هریک از شرکاء یا به تمام آن‌ها رجوع کنند هیچ یک از شرکاء نمی‌تواند با استناد به اینکه میزان بدهی‌های شرکت از میزان سهم او در شرکت بیشتر است از پرداخت بدهی‌های شرکت امتناع ورزد. فقط در روابط شرکاء مسئولیت آن‌ها به موجب اساسنامه شرکت است. هرگاه شرکت منحل شود ابتدا بایستی مطالبات طلبکاران خود شرکت تسویه گردد سپس طلبکاران هر یک از شرکاء نسبت به مانده دارایی شرکت حق مطالبه دارند( طلبکاران شخصی شرکاء نسبت به طلبکاران خود شرکت حق تقدم ندارند).

طلبکاران شخصی شرکاء می‌توانند نسبت به سهمیه مدیون خود از منافع شرکت یا سهمی که در صورت انحلال شرکت ممکن است به مدیون تعلق گیرد اقدام قانونی کنند. در صورتی که طلبکاران شخصی هر یک از شرکاء دارایی لازم همچنین سهم متعلقه از منافع شرکت برای تسویه بدهی‌های خود را نداشته باشند، طلبکاران می‌توانند انحلال شرکت را در صورتی که شش ماه قبل نیت خود مبنی از انحلال را به وسیله اظهارنامه رسمی به اطلاع شرکت رسانیده باشند تقاضا نمایند.

آیا شرکت تجاری می‌تواند شریک شرکت تضامنی شود؟

پاسخ به سوال فوق مثبت است. شرکت‌های تجارتی به هر صورت که باشند می‌توانند در شرکت تضامنی مشارکت داشته باشند. زیرا همانطور که شریک حقیقی می‌تواند در شرکت تضامنی داخل شود و مسئولیت داشته باشد شرکت‌های تجاری نیز می‌توانند داخل شرکت تضامنی شوند و مسئولیت داشته باشند.

حدود مسئولیت مدیران شرکت تضامنی

مسئولیت شرکا و شرکت در صورتی قابل طرح است که مدیر حدود اختیارات خود را رعایت کرده باشد والا مطابق مقررات عام اشخاص ثالث فقط حق دارند به مدیر مراجعه کنند حتی اگر این اختیارات قبلاً آگهی نشده باشد باز هم شرکت می‌تواند به محدودیت اختیارات مدیر استناد و معامله را نپذیرد. بنابراین قبل از این که با مدیر یک شرکت تضامنی معامله کنید، ابتدا اساسنامه و شرکتنامه شرکت را مطالعه کنید تا اختیارات مدیر یا مدیران شرکت تضامنی را بدانید زیرا عدم آگاهی شما موجب نمی‌شود که بتوانید علیه شرکت یا شرکا اقامه دعوا کنید.

اگر یکی از مدیران مستقلاً با اشخاص ثالث و به نام و حساب شرکت معامله کرده باشد درصورتی که اختیار آن معامله را نداشته باشد معامله به شرکت راجع نیست حتی اگر ثبت یا آگهی نشده باشد که تصمیم گیری مدیران به اتفاق یا به صورت اتفاقی باشد.البته برخی اساتید حقوق تجارت خلاف این نظر را نیز اعلام نموده‌اند.

اگر شرکت بخواهد علیه مدیر اقامه دعوا کند چنانچه حین اقامه دعوا مدیر مورد تعقیب دیگر مدیر شرکت نباشد مدیر فعلی به نمایندگی از طرف شرکت علیه او اقامه دعوا خواهد کرد. اگر مدیر خاطی هنوز مدیر شرکت باشد با وجودی که قانون پیش بینی نکرده ولی منطقی است که شرکا را محق در اقامه دعوا بدانیم.

انحلال شرکت تضامنی

انحلال شرکت تضامنی

ماده ۱۳۶ قانون تجارت موارد انحلال شرکت تضامنی را بیان نموده است. مطابق ماده فوق: «شرکت تضامنی در موارد ذیل منحل می‌شود:

  1. در صورت تراضی تمام شرکا

قانونگذار به اراده شرکا احترام گذاشته و فرض نموده که در صورت توافق کلیه شرکا امکان انحلال شرکت تضامنی فراهم شود؛ بنابراین رای اکثریت شرکا نمی‌تواند باعث انحلال شرکت تضامنی شود و حتی خلاف این امر را نمی‌توان در شرکتنامه و اساسنامه پیش بینی نمود و به طریق اولی واگذاری انحلال شرکت به مدیران شرکت نیز ممکن نیست.

  1. تقاضای یکی از شرکاء

در صورتی که یکی از شرکا به دلایلی انحلال شرکت را از محکمه تقاضا نماید و محکمه آن دلایل را موجّه دانسته و حکم به انحلال بدهد؛ چنانچه یکی از شرکا به دلایلی انحلال شرکت را از دادگاه بخواهد و محکمه آن دلایل را موجّه می‌داند و حکم به انحلال شرکت تجاری می‌دهد؛ البته زمانی که دلایل انحلال منحصراً مربوط به شریک یا شرکا معینی باشد دادگاه آن شریک یا شرکا را اخراج می‌نماید و بخاطر ایشان شرکت را به کلی منحل نمی‌کند.

  1. در صورت فسخ یکی از شرکا مطابق ماده ۱۳۷

فسخ شرکت تضامنی وقتی امکان دارد که در اساسنامه این حق از شرکا سلب نشده و ناشی از قصد اضرار نیز نباشد تقاضای فسخ باید شش ماه قبل از فسخ کتباً به شرکا اعلام شود و اگر موافق اساسنامه باید سال به سال به حساب شرکت رسیدگی و فسخ در موقع ختم محاسبه سالیانه به عمل خواهد آمد.

  1. در صورت ورشکستگی یکی از شرکا مطابق ماده ۱۳۸

طلبکاران شخصی شرکا نمی‌توانند طلب خود را از دارایی شرکت تضامنی درخواست کنند البته می‌توانند نسبت به سهمیه مدیون خود از منافع شرکت یا سهمی که در صورت انحلال شرکت ممکن است به مدیون مزبور تعلق گیرد اقدام کنند. زیرا ورشکستگی شرکت به معنای ورشکستگی شرکا و ورشکستگی بعضی از شرکا به معنی ورشکستگی شرکت نیست و این موارد ملازمه قانونی باهم ندارند.

البته طلبکاران شخصی شرکا در صورتی که نتوانسته باشند طلب خود را از دارایی شخصی مدیون خود وصول کنند و سهم مدیون از منافع شرکت کافی برای تأدیه طلب آن‌ها نباشد می‌توانند انحلال شرکت را تقاضا نمایند البته برای این امر شما باید حداقل شش ماه قبل قصد خود را به‌وسیله اظهارنامه رسمی به اطلاع شرکت رسانده باشید. در این صورت شرکت یا بعضی از شرکا می‌توانند تا وقتی که حکم نهایی انحلال صادر نشده با تأدیه طلب دائنین مزبور تا حد دارایی مدیون در شرکت یا با جلب رضایت آنان به طریق دیگر از انحلال شرکت جلوگیری کنند.

  1. فوت یا محجوریت یکی از شرکا طبق مواد ۱۳۹ و ۱۴۰

در صورت فوت یا حجر یکی از شرکا، باقی ماندن شرکت یا انحلال آن موقوف به رضایت سایر شرکا و قائم‌مقام متوفی خواهد بود.

مالیات شرکت‌های تضامنی

در شرکت‌های با مسئولیت محدود، تضامنی، نسبی و مختلط‌ها چقدر باید مالیات داد؟

در این شرکت ها 10 % از کل درآمد به عنوان مالیات شرکت، محاسبه و وصول شده و از کل درآمد مشمول مالیات پس از کسر 10% نسبت به بقیه به شرح زیر عمل خواهد شد:

در مورد شرکت های با مسئولیت محدود- تضامنی- نسبی- مختلط غیر سهامی پس از کسر 25% از کل درآمد به عنوان مالیات شرکت، بقیه درآمد مشمول مالیات به نسبت سرمایه یا سهم الشرکه یا به نسبتی که در اساسنامه تعیین گردیده تقسیم و سهم هر یک به طور جداگانه مشمول مالیات به نرخ ماده 131 خواهد بود.

ماده ۱۳۱ – حساب مالیاتی اشخاص حقیقی که مالیات بر درآمد آنان طبق مقررات فصل دوم این باب پرداخت شده باشد تصفیه شده تلقی می‌شود مگر در مورد اشخاص زیر:

  1. هر شخص حقیقی که جمع درآمد مشمول مالیات او از یک یا چند منبع از چهار صد هزار ریال در سال تجاوز نماید تا سیصد هزار ریال حقوق و یا مقرری هر شخص در جمع درآمد او محسوب نخواهد شد. وزارت دارایی در مواردی که درآمد اشخاص حقیقی از یک محل در یک منبع تحصیل و مالیات آن قانوناً به نرخ ماده ۱۳۴ پرداخت شده است اشخاص مزبور را از تسلیم اظهارنامه موضوع ماده ۱۳۲ معاف خواهد نمود.
  2. هر شخص حقیقی مشمول مالیات که بیشتر از میزان مقرر در مواد ۶ و ۹۳ از نرخ ده‌درصد یا از بخشودگی مالیاتی حداقل درآمد استفاده کرده باشد.
  3. هر شخص حقیقی ایرانی مقیم ایران که درآمدی در خارج از کشور تحصیل کرده باشد.

در انتها پیشنهاد می‌کنیم به صفحه‌ی مالیات شرکت‌ ها مراجعه کنید تا درباره مالیات انواع شرکت‌ها اطلاعات بیشتری به دست آورید.